MENU

Mag een aanbesteder een keurmerk eisen?

In het Max Havelaar-arrest uit 2012 bepaalde het Europese Hof dat een aanbesteder niet mag eisen dat een aanbesteder over een keurmerk beschikt. Het Europese parlement heeft in richtlijn 2014/24/EU een aanbesteder wel de mogelijkheid geboden om een keurmerk met betrekking tot milieu- sociale of andere criteria te eisen als bewijs dat voldaan wordt aan de technische specificaties, speciale contractsvoorwaarden of de gunningscriteria.

Aan welke eisen moet het keurmerk voldoen?

Wil de aanbesteder een keurmerk hanteren, dan dient het keurmerk aan een aantal voorwaarden te voldoen. Wanneer het keurmerk niet aan alle voorwaarden voldoet, mag het keurmerk niet worden geëist. De voorwaarden waar een keurmerk aan moet voldoen, worden hieronder opgesomd.

  1. De eisen van het keurmerk dienen gebaseerd te zijn op objectief controleerbare en niet-discriminerende criteria. De criteria mogen dus niet op verschillende manieren kunnen worden toegepast. Ook mogen de criteria geen onderscheid maken naar nationaliteit.

  2. Daarnaast moet het keurmerk zijn vastgesteld in een open transparante procedure waaraan alle belanghebbenden deel hebben kunnen nemen. Onder belanghebbenden worden onder meer overheidsinstanties, fabrikanten en sociale partners verstaan.

  3. Ook moet het keurmerk voor alle betrokken partijen toegankelijk zijn. Het keurmerk mag dus niet alleen beschikbaar zijn voor een inschrijver in een bepaalde branche. Dat is slechts anders als enkel ondernemingen in een bepaalde branche geïnteresseerd zouden kunnen zijn in een specifieke opdracht. Daarnaast moet het keurmerk ook beschikbaar zijn voor ondernemingen in andere lidstaten.

  4. Ten slotte dienen de keurmerkeisen te zijn vastgesteld door een derde partij waarop de onderneming die het keurmerk aanvraagt geen beslissende invloed uit kan oefenen.

Welke voorwaarden gelden voor het eisen van een keurmerk?

Voldoende verband met de opdracht

Een aanbesteder kan enkel een keurmerk eisen als de eisen van het keurmerk slechts betrekking hebben op criteria die verband houden met het voorwerp van de opdracht en geschikt zijn om de kenmerken van de opdracht te omschrijven. Een keurmerk mag ook betrekking hebben op elementen die niet direct aanwezig zijn in een werk, een dienst of een levering. Zo mag een keurmerk ook zien op andere fasen van de levenscyclus. Een aanbesteder kan bijvoorbeeld een keurmerk eisen waarmee wordt bevestigd dat een product duurzaam wordt geproduceerd. Een aanbesteder mag echter geen keurmerk eisen dat betrekking heeft op het algemene milieubeleid van een onderneming. Een dergelijke eis houdt onvoldoende verband met het gevraagde werk, de dienst of de levering.

Alle kenmerken van het keurmerk dienen verband te houden met de opdracht. Een aanbesteder mag geen keurmerk eisen dat ook deels betrekking heeft op elementen die geen verband houden met de opdracht. Indien een keurmerk slechts gedeeltelijk verband houdt met de opdracht dan mag de aanbesteder bij het vaststellen van de technische specificaties wel verwijzen naar de gedetailleerde technische specificaties van het keurmerk.

Of gelijkwaardig

Een aanbesteder dient ook andere keurmerken te accepteren zolang die keurmerken bevestigen dat het werk, de dienst of de levering aan gelijkwaardige keurmerkeisen voldoet.

Onder omstandigheden kan een inschrijver ook met andere geschikte bewijsmiddelen aantonen dat hij voldoet aan de in het keurmerk gestelde eisen. Dit is mogelijk op het moment dat de inschrijver aantoont dat hij niet binnen de gestelde termijn over het gevraagde of een gelijkwaardig keurmerk kan beschikken om redenen die hem niet aangerekend kunnen worden.

Gedeeltelijk verwijzen naar een keurmerk

Een aanbesteder kan ook verlangen dat een inschrijver slechts gedeeltelijk aan een keurmerk voldoet. In dat geval dient hij vooraf duidelijk te vermelden aan welke vereisten een inschrijver dient te voldoen. Een inschrijver kan dan aantonen dat hij aan dit keurmerk voldoet door het (gedeeltelijk gevraagde) keurmerk te overleggen. Ook kan hij een ander keurmerk, waaruit blijkt dat hij aan de gestelde eisen voldoet, overleggen. Ten slotte kan ook met andere middelen worden aangetoond dat aan de gestelde eisen voldaan wordt. Denk hierbij onder meer aan een technisch dossier van een fabrikant.

Relevante jurisprudentie:

HvJEU 10 mei 2012, C‑368/10 (Max Havelaar)

© 2020 RWV