MENU

Verborgen door de banken berekende verkoopmarges bij rentederivaten, waaronder renteswaps
28-09-2017

Onlangs verscheen in Het Financieele Dagblad (FD) een artikel over verborgen verkoopmarges die banken aanhouden bij rentederivaten. Het artikel verscheen naar aanleiding van een uitspraak van het klachteninstituut KiFiD, waarin volgens het FD voor de eerste keer de bank een klant een vergoeding moest uitkeren vanwege een verborgen verkoopmarge. In deze uitspraak ging het om een gestructureerd complex rentederivaat, een zogenaamde Cap met Knock-in-Floor (CKIF).

Wat is een Cap met Knock-in-Floor?

Een korte uitleg van de CKIF. Door het afsluiten van een ‘rentecap’ kan het renterisico worden afgedekt. Met het afsluiten van een rentecap komen bank en klant overeen dat het rentepercentage niet boven een bepaald niveau (de ‘cap’) kan komen, althans de klant daartegen beschermd is: het is dus een soort verzekering tegen het stijgen van de rente. Daarvoor betaalt de klant een premie. Om de cap ‘zero cost’ (kosteloos) aan te kunnen bieden aan de klant, neemt de bank een ‘floor’ op in het rentederivaat. De bank is dan ook tot een bepaald niveau beschermd tegen rentedaling. Dit kost de bank een premie. Daarnaast betaalt de bank een premie voor het Knock-in element: bereikt de rente de floor, dan ontvangt de bank een ‘bonus’, omdat de rente dan gefixeerd wordt op bijvoorbeeld 1,0% hoger.

Verborgen door de bank berekende verkoopmarges

In de kwestie aanhangig bij het KiFiD bleek dat het CKIF niet kostenneutraal was. De te betalen premie aan de bank voor de cap was lager dan de premies die de klant voor de verkoop van enerzijds de floor en anderzijds het Knock-in element had moeten ontvangen. Dat verzweeg de bank echter: een daadwerkelijk kosteloze CKIF had dus (voor de klant) gunstiger voorwaarden moeten hebben, namelijk dat de cap, de floor en/of het Knock-in element hogere renteniveaus zouden moeten kennen.

Wij hebben achterhaald dat ook bij de rentederivaten van de MKB-klanten die wij bijstaan, de bank veelal verborgen verkoopmarges heeft gehanteerd. Dat deed de bank niet alleen bij gestructureerde, complexere, rentederivaten, maar ook bij ‘gewone’ renteswaps. Een, voor de klant desastreuze, negatieve waarde – waarover meer in dit artikel – ontstaat wanneer de rentestand lager is dan het afgesproken rentepercentage in de renteswapovereenkomst. Als gevolg van de verborgen verkoopmarge kent het rentederivaat echter vanaf dag 1 al een forse negatieve waarde en is er een kans dat de klant daarom gedwaald heeft bij het afsluiten van het rentederivaat.

Waarschuwt de bank niet voldoende voor de risico’s? Dan kan zij haar zorgplicht schenden

De bank kent een zorgplicht, die onder meer inhoudt dat zij de klant expliciet moet informeren over de kenmerken en risico’s van een rentederivaat. Een belangrijk risico is het risico op een negatieve waarde. De bank zal voor dat risico, de daaraan verboden gevolgen en, sterker: het feit dat daar – als gevolg van een verborgen verkoopmarge – al op dag 1 sprake van is, aldus expliciet moeten waarschuwen. Heeft u één of meerdere van deze rentederivaten afgesloten? De kans is dan aanwezig dat de bank ook in uw geval niet helemaal transparant is geweest over de gerekende kosten en aldus haar zorgplicht heeft geschonden.

Frisse blik van een juridisch expert nodig?

Graag begeleiden wij u bij alle stappen in het herstelkadertraject en beoordelen wij met behulp van een financieel expert of de door de bank aangeboden vergoeding – en een eventueel voorschot – conform de regels van het Uniform HerstelKader (UHK) is berekend. Daarnaast beoordelen wij – los van het herstelkadertraject – wat een procedure u zou kunnen opleveren en zullen wij waar mogelijk voorkomen dat uw vordering verjaart of vervalt.

RWV SWAP-team: ruime ervaring met rentederivaten

Binnen RWV Advocaten beschikken wij over een team, gespecialiseerd in de juridische aspecten van rentederivaten. Met onze kennis en ervaring kunnen wij u advies geven over uw rentederivaat. Ook kunnen wij laten achterhalen of uw bank verborgen verkoopmarges heeft ingebouwd in uw overeenkomst en uw rentederivaat wellicht vanaf dag 1 dus al een negatieve waarde had. Was dat zo, dan heeft u wellicht recht op schadevergoeding van de bank. Het SWAP-team staat voor u klaar. Matthy van ParidonHarjo Bakker en ik adviseren, procederen en publiceren regelmatig over swapzaken en kunnen u adviseren over de mogelijkheden in uw concrete geval.

© 2017 RWV