Reorganisatie en adviesplicht van de OR en PVT
Het is belangrijk om op tijd de ondernemingsraad (OR ) – als die er is – te betrekken bij de reorganisatie. Op grond van de Wet op de ondernemingsraden valt een reorganisatie namelijk in de meeste gevallen onder het adviesrecht van de OR.
Wanneer advies vragen aan de OR?
De timing van de adviesaanvraag bij de OR is soms lastig. Enerzijds moet sprake zijn van een voorgenomen besluit en moet het reorganisatieplan dus vrij concreet zijn. De beweegredenen voor het besluit en de gevolgen daarvan voor het personeel, moeten aan de OR worden toegelicht. Anderzijds moet het advies op een zodanig moment worden gevraagd, dat het van wezenlijke invloed kan zijn op het te nemen besluit. Er moet voldoende ruimte zijn voor de OR om suggesties en aanpassingen aan te dragen. Als de reorganisatie al in kannen en kruiken is voordat je de OR om advies vraagt, ben je te laat.
Bij het vragen van advies dien je een overzicht van de beweegredenen voor de reorganisatie te verstrekken, net als de te verwachten gevolgen voor het personeel en de in verband daarmee te nemen maatregelen.
Nadat ten minste één keer overleg heeft plaatsgevonden tussen jou en de OR, brengt de OR advies uit. Na het advies van de OR volgt veelal het daadwerkelijke reorganisatiebesluit. Als je het advies van de OR niet of niet geheel volgt, dan dien je aan te geven waarom je van het advies afwijkt.
Wat als je het advies van de OR niet opvolgt?
Als het definitieve reorganisatiebesluit overeenkomt met het advies van de OR (dit is het geval als de OR positief heeft geadviseerd over de reorganisatie), kan de reorganisatie direct worden uitgevoerd.
Komt het besluit niet overeen met het advies van de OR, dan moet de uitvoering van de reorganisatie worden opgeschort tot een maand na de dag waarop de OR van het besluit in kennis is gesteld. In die periode kan de OR zich beraden over het eventueel instellen van beroep tegen het besluit bij de Ondernemingskamer.
Adviesrecht personeelsvertegenwoordiging (PVT)
Als er geen OR is ingesteld, maar er wel een personeelsvertegenwoordiging (PVT) is, dan heeft de PVT een adviesrecht als de reorganisatie leidt tot het verlies van arbeidsplaatsen van ten minste een vierde van de bij de onderneming werkzame personen. Is er geen OR én ook geen PVT, dan moet de ondernemer een personeelsvergadering houden.
Tijdens deze personeelsvergadering moeten de werknemers in de gelegenheid worden gesteld advies uit te brengen over een voorgenomen besluit dat kan leiden tot het verlies van de arbeidsplaats of tot een belangrijke verandering van de arbeid van ten minste een vierde van de bij de onderneming werkzame personen. Anders dan de ondernemingsraad beschikt de PVT daarbij niet over een beroepsrecht.
Download het complete stappenplan reorganisatie
Naast de adviesaanvraag aan de OR/PVT zijn er nog een aantal stappen in het reorganisatietraject. Wil je alle stappen overzichtelijk teruglezen, download dan vooral het volledige stappenplan reorganisatie.
Meer weten over het adviesrecht van de ondernemingsraad bij een reorganisatie? Neem contact op
Heb je vragen over de rol van de personeelsvertegenwoordiging of de ondernemingsraad bij een reorganisatie, reorganisaties in het algemeen of wil je gaan reorganiseren? Neem gerust contact op met mij of een van de andere arbeidsrechtspecialisten.
Meest gestelde vragen over de adviesplicht
van de OR en PVT bij een reorganisatie
Wanneer is advies van de OR verplicht bij een reorganisatie?
Advies is verplicht als sprake is van een voorgenomen besluit zoals bedoeld in artikel 25 WOR, bijvoorbeeld bij een belangrijke wijziging in de organisatie, inkrimping van werkzaamheden of een wijziging in de zeggenschap. Het moet gaan om een besluit van enige betekenis voor de onderneming. Gaat de reorganisatie gepaard met gedwongen ontslagen (ook al is dat er maar één), dan is het voorgenomen besluit al gauw adviesplichtig.
Geldt de adviesplicht ook bij een kleine reorganisatie?
Het adviesrecht van de OR heeft alleen betrekking op belangrijke voorgenomen besluiten. Daarbij spelen verschillende factoren een rol, zoals het gewicht van het besluit, de aard en omvang van de activiteiten van de onderneming en het aantal werknemers voor wie het besluit geen verwaarloosbare gevolgen heeft. Wanneer een besluit gepaard gaat met gedwongen ontslagen of de opheffing van een afdeling, is een voorgenomen besluit al snel adviesplichtig, ook al betreft het een beperkt aantal werknemers.
Wanneer moet bij een reorganisatie de adviesaanvraag aan de OR worden gedaan?
De OR moet om advies worden gevraagd voordat het besluit tot reorganiseren definitief wordt genomen. Het advies moet nog van wezenlijke invloed kunnen zijn op het uiteindelijke besluit.
Wat moet er in een adviesaanvraag aan de OR staan?
De adviesaanvraag moet in ieder geval bevatten:
- het voorgenomen besluit om te reorganiseren,
- de redenen daarvoor,
- de gevolgen van de reorganisatie voor het personeel,
- de voorgenomen maatregelen om die gevolgen op te vangen.
Hoe concreter de onderbouwing, hoe kleiner de kans op vertraging.
Hoeveel tijd moet de OR krijgen om advies uit te brengen?
De wet noemt geen vaste termijn. De OR moet een redelijke termijn krijgen, afhankelijk van de complexiteit en impact van het voorgenomen besluit. In de praktijk varieert dit meestal van enkele weken tot langer bij grotere trajecten.
Wat gebeurt er als de werkgever het advies van de OR niet volgt?
Als het advies niet (volledig) wordt gevolgd, moet de werkgever dat gemotiveerd toelichten. Daarnaast geldt een wachttermijn van één maand voordat het besluit tot reorganisatie mag worden uitgevoerd. De OR kan in die periode beroep instellen bij de Ondernemingskamer.
Geldt de adviesplicht ook als er geen OR is maar een PVT?
Als er geen OR is ingesteld, maar wel een PVT, geldt voor bepaalde reorganisatiebesluiten eveneens een adviesplicht. De PVT heeft een adviesrecht wanneer het voorgenomen besluit kan leiden tot het verlies van arbeidsplaatsen of tot een belangrijke verandering van de arbeid van ten minste een vierde van de bij de onderneming werkzame personen.
Ontbreekt ook een PVT, dan moet de ondernemer een personeelsvergadering houden en de werknemers in de gelegenheid stellen advies uit te brengen over een voorgenomen besluit dat kan leiden tot het verlies van arbeidsplaatsen of tot een belangrijke verandering van de arbeid van ten minste een vierde van het personeel. Anders dan de OR beschikt de PVT daarbij niet over een beroepsrecht.
Wat zijn de risico’s als geen advies wordt gevraagd terwijl dat wel verplicht is?
Het besluit tot reorganiseren kan door de rechter worden vernietigd. Daarnaast leidt het vaak tot vertraging, extra kosten en verslechtering van de arbeidsverhoudingen. Ook kan de werkgever aansprakelijk worden gesteld voor schade die ontstaat door het negeren van het adviesrecht.
